ปรากฏการณ์ดาราศาสตร์

ฝนดาวตกเดลตาอควอริดส์ (Delta Aquariid) ช่วงสูงสุด

ZHR 25 เป็นดาวตกแสงสลัวจากดาวหาง 96P/Machholz พระจันทร์สว่าง 98% ทำให้ปี 2026 เป็นปีที่ไม่ดีนัก จุดกระจายอยู่ต่ำจากละติจูดเหนือ ชมได้ดีกว่าจากเขตร้อนซีกใต้

ดาวพุธห่างดวงอาทิตย์มากที่สุดทางทิศตะวันตก

ห่างจากดวงอาทิตย์ 19.5° อยู่บนท้องฟ้ายามเช้าในกลุ่มดาว Gemini เป็นโอกาสดีที่สุดในการมองเห็นดาวพุธก่อนดวงอาทิตย์ขึ้น ต้องการขอบฟ้าทิศตะวันออกที่โล่งไม่มีสิ่งบัง

สุริยุปราคาเต็มดวง

ปรากฏการณ์เด่นที่สุดของปี แนวคราสเต็มดวง: กรีนแลนด์ → ไอซ์แลนด์ → สเปนตอนเหนือ เห็นคราสบางส่วนเข้มทั่วยุโรปเกือบทั้งหมด และเห็นบางส่วนเล็กน้อยทางตะวันออกเฉียงเหนือของอเมริกาเหนือ ช่วงคราสเต็มดวงนานสุด 2m 18s ใกล้ไอซ์แลนด์ เป็นคราสเต็มดวงครั้งแรกบนผืนแผ่นดินทวีปยุโรปนับตั้งแต่ปี 1999

ฝนดาวตกเพอร์เซอิดส์ (Perseid) ช่วงสูงสุด

ZHR 100 เป็นคืนชมดาวตกที่ดีที่สุดของปี ตรงกับจันทร์ดับ = ท้องฟ้ามืดสนิทอย่างสมบูรณ์ ดาวตกสว่างและเร็วจากดาวหาง 109P/Swift-Tuttle มักทิ้งทางเรืองแสงค้างไว้ จุดกระจายขึ้นทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือช่วงกลางค่ำ และสูงสุดก่อนรุ่งสาง คืนเดียวกับสุริยุปราคา ได้ชมทั้งคราสและดาวตกในคืนเดียว

ดาวศุกร์ห่างดวงอาทิตย์มากที่สุดทางทิศตะวันออก

ห่างจากดวงอาทิตย์ 45.9° ความสว่างโชติมาตร –4.4 ในกลุ่มดาว Virgo เห็นดาวศุกร์ได้ดีที่สุดในช่วงหัวค่ำของปี 2026 มีจันทร์เสี้ยวสว่าง 10% อยู่ใกล้ ๆ = คู่ที่ถ่ายภาพได้สวยงาม

จันทรุปราคาบางส่วนพระจันทร์ปลาสเตอร์เจียน (Sturgeon Moon)

คราสบางส่วนเข้ม 96.2% ดวงจันทร์เข้าสู่เงามืดและกลายเป็นสีแดงเกือบทั้งดวง โดยมีขอบ 4% ที่ยังสว่างอยู่ มองเห็นได้จากทวีปอเมริกา ยุโรป แอฟริกา และเอเชียตะวันตก เป็นจันทรุปราคาครั้งสุดท้ายไปอีกกว่า 2 ปี

ดวงจันทร์บังดาวศุกร์

เป็นการบังดาวศุกร์โดยดวงจันทร์ครั้งที่สองในสองครั้งของปี 2026 จันทร์เสี้ยวข้างขึ้นเคลื่อนผ่านหน้าดาวศุกร์ใกล้ช่วงดวงอาทิตย์ตก การมองเห็นขึ้นอยู่กับตำแหน่งที่สังเกต

ศารทวิษุวัต (Autumn Equinox)

ดวงอาทิตย์เคลื่อนผ่านเส้นศูนย์สูตรฟ้าจากเหนือลงใต้ เป็นจุดเริ่มต้นฤดูใบไม้ร่วงของซีกโลกเหนือทางดาราศาสตร์ (ฤดูใบไม้ผลิของซีกโลกใต้) หลังจากนี้กลางวันในซีกโลกเหนือจะสั้นลงอย่างรวดเร็ว

ดาวเนปจูนอยู่ตำแหน่งตรงข้ามดวงอาทิตย์

ความสว่างโชติมาตร 7.8 ในกลุ่มดาว Pisces ระยะห่าง 28.9 AU ดวงกว้างเพียง 2.4″ เป็นเป้าหมายที่ต้องใช้กล้องโทรทรรศน์เท่านั้น กล้องสองตาจะเห็นเป็น "ดาว" สลัว ๆ สีเทาอมฟ้า

พระจันทร์เก็บเกี่ยว (Harvest Moon) (Corn Moon)

จันทร์เพ็ญที่อยู่ใกล้ศารทวิษุวัตที่สุด ขึ้นไม่นานหลังดวงอาทิตย์ตกติดต่อกันหลายคืน ในอดีตจึงให้แสงยามค่ำเพิ่มแก่ชาวนาในการเก็บเกี่ยว

ดาวเสาร์อยู่ตำแหน่งตรงข้ามดวงอาทิตย์

ความสว่างโชติมาตร 0.3 ในกลุ่มดาว Cetus ระยะห่าง 1.26B km ดวงกว้าง 19.7″ วงแหวนเอียง –7.5° ลงใต้ กำลังฟื้นกลับจากการที่ระนาบวงแหวนหันเข้าหาโลกในปี 2025 มองเห็นได้ตลอดทั้งคืน สูงสุดใกล้เที่ยงคืน กล้องโทรทรรศน์ขนาดเล็กก็เห็นวงแหวน ส่วนกล้องขนาด 4″ จะเผยให้เห็นช่องแบ่งแคสสินี (Cassini Division)

ดวงจันทร์บังดาวพฤหัสบดี

จันทร์เสี้ยวข้างแรมเคลื่อนผ่านหน้าดาวพฤหัสบดี ชมได้ดีที่สุดจากอเมริกาเหนือฝั่งตะวันออก มองไม่เห็นจากภูมิภาคอื่นเกือบทั้งหมด

ฝนดาวตกโอไรออนิดส์ (Orionid) ช่วงสูงสุด

ZHR 20 เป็นดาวตกเร็วจากดาวหาง 1P/Halley (ฝนดาวตกประจำปีครั้งที่สองของฮัลเลย์ ร่วมกับ Eta Aquariids) พระจันทร์ค่อนข้างสว่าง 80% รบกวนการชม ชมได้ดีที่สุดหลังพระจันทร์ตกในช่วงก่อนรุ่งสาง จุดกระจายขึ้นช่วงกลางค่ำใกล้ดาว Betelgeuse

พระจันทร์นักล่า (Hunter's Moon)

จันทร์เพ็ญประจำเดือนตุลาคม เช่นเดียวกับพระจันทร์เก็บเกี่ยว มันขึ้นใกล้ช่วงดวงอาทิตย์ตกติดต่อกันหลายคืน ตามธรรมเนียมจึงให้แสงเพิ่มแก่นักล่าในการติดตามสัตว์

ดวงจันทร์–ดาวอังคาร–ดาวพฤหัสบดี–ดาวหัวใจสิงห์ (Regulus) มาอยู่รวมกลุ่มกัน

พระจันทร์ครึ่งดวงข้างแรมเคลื่อนผ่านดาวอังคาร ดาวพฤหัสบดี และดาวสว่าง Regulus ที่เรียงตัวกันในกลุ่มดาว Leo บนท้องฟ้าก่อนรุ่งสาง เป็นการเรียงตัวสี่วัตถุที่ถ่ายภาพได้สวยงาม

ดวงจันทร์–ดาวศุกร์–ดาวรวงข้าว (Spica) มาอยู่รวมกลุ่มกัน

จันทร์เสี้ยวข้างแรม ดาวศุกร์ (โชติมาตร –3.9) และดาว Spica อยู่ภายในระยะ ~2.5° ทั้งหมด อยู่ต่ำทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ก่อนดวงอาทิตย์ขึ้น

ฝนดาวตกลีโอนิดส์ (Leonid) ช่วงสูงสุด

ZHR 15 จากดาวหาง 55P/Tempel-Tuttle มีชื่อเสียงจากพายุดาวตกรอบ ~33 ปี (ครั้งล่าสุดปี 2002) คาดว่าพายุครั้งถัดไปจะไม่เกิดจนกว่าปี 2099 พระจันทร์สว่าง ~45% รบกวนการชมพอประมาณ จุดกระจายขึ้นราวเที่ยงคืน

ซูเปอร์มูนพระจันทร์บีเวอร์ (Beaver Moon)

ซูเปอร์มูนดวงที่สองในสามครั้งของปี 2026 ใหญ่ขึ้น ~6.5% และสว่างขึ้น ~13.5% กว่าปกติ อยู่ในกลุ่มดาว Taurus ใกล้กระจุกดาวลูกไก่ (Pleiades) และดาว Aldebaran แสงจันทร์จะกลบกระจุกดาวจนเลือนหาย แต่ก็เป็นการรวมกลุ่มที่สวยสะดุดตาเมื่อชมผ่านกล้องสองตา

ดาวยูเรนัสอยู่ตำแหน่งตรงข้ามดวงอาทิตย์

ความสว่างโชติมาตร 5.6 ในกลุ่มดาว Taurus ใกล้กระจุกดาวลูกไก่ (Pleiades) ระยะห่าง 18.4 AU อยู่ที่ขีดจำกัดการมองเห็นด้วยตาเปล่าภายใต้ฟ้ามืดสนิทจริง ๆ เห็นง่ายด้วยกล้องสองตา และเห็นเป็นดวงกลม 4″ ในกล้องโทรทรรศน์ มองเห็นได้ตลอดทั้งคืน

ดาวศุกร์สว่างสูงสุด (ท้องฟ้ายามเช้า) — ความสว่างโชติมาตร –4.6 เป็น "ดาว" ที่สว่างที่สุดทางทิศตะวันออกก่อนรุ่งสางก่อนดวงอาทิตย์ขึ้น มองเห็นได้ง่ายด้วยตาเปล่าแม้จากท้องฟ้าในเมืองที่มีมลภาวะแสง

ดวงจันทร์–ดาวอังคาร–ดาวพฤหัสบดี–ดาวหัวใจสิงห์ (Regulus) มาอยู่รวมกลุ่มกัน (อีกครั้ง)

คราวนี้พระจันทร์ค่อนข้างเต็มดวงข้างแรมกลับมาเยือนแนวเรียงตัวของดาวอังคาร/ดาวพฤหัสบดี/Regulus ในกลุ่มดาว Leo สูงบนท้องฟ้าก่อนรุ่งสาง วงโคจรของดวงจันทร์พามันกลับมาอยู่บริเวณเดิมราวเดือนละครั้ง

ฝนดาวตกเจมินิดส์ (Geminid) ช่วงสูงสุด

ZHR 120–150 เป็นฝนดาวตกที่เข้มที่สุดของปีเทียบเท่ากับ Perseids ดาวตกสว่างและบางครั้งมีสีสันจากดาวเคราะห์น้อย 3200 Phaethon (ฝนดาวตกที่มาจากดาวเคราะห์น้อยซึ่งหาได้ยาก) มองเห็นได้ตลอดทั้งคืนเพราะกลุ่มดาว Gemini ขึ้นแต่หัวค่ำในฤดูหนาว จันทร์เสี้ยวข้างขึ้นตกเร็ว ทำให้ฟ้ามืดตลอดทั้งคืน

เหมายัน (Winter Solstice)

ดวงอาทิตย์เคลื่อนถึงเส้นทรอปิกออฟแคปริคอร์น (23.5°S) เป็นวันที่กลางวันสั้นที่สุดในซีกโลกเหนือและยาวที่สุดในซีกโลกใต้ มุมเงยของดวงอาทิตย์ตอนเที่ยงในซีกโลกเหนือต่ำสุดของปี

ซูเปอร์มูนพระจันทร์เหน็บหนาว (Cold Moon) (Christmas Eve Supermoon)

จันทร์เพ็ญที่เข้าใกล้โลกที่สุดนับตั้งแต่ปี 2019: 221,668 mi / 356,740 km ใหญ่ขึ้น ~8% และสว่างขึ้น ~16% กว่าปกติ เป็นซูเปอร์มูนที่ใหญ่ที่สุดในรอบเกือบ 8 ปี ลอยสูงบนท้องฟ้าสำหรับผู้สังเกตในซีกโลกเหนือใกล้ช่วงที่ฟ้ามืดที่สุดของฤดูหนาว จันทร์เพ็ญวันที่ 24 ธันวาคมครั้งล่าสุดเกิดเมื่อปี 1996